Een gesprek met Robert Wilson over Der Sandmann, de wortels van zijn theater en TIJD

by • 28 juni, 2018 • Geen categorieComments (0)2457

In de binnentuin van een hotel in Antwerpen zit voor mij één van de meest fascinerende hedendaagse en avant-gardistische theatermakers: Robert Wilson. Tijdens mijn studentenjaren zag ik verschillende van zijn stukken in deSingel en ervaarde ik hoe belangrijk het werk van de Amerikaanse theatermaker is voor de theatercanon. Een immens grote visuele kunstenaar.

Op 30 juni, 1 & 2 juli 2018 brengt hij Der Sandmann van E.T.A. Hoffmann in deSingel. Als backstage reporter en Young one van deSingel is één van de interessante velden de rituelen te ontdekken behind the scenes. Hoe bereiden de acteurs zich voor? Zijn er gezamenlijke rituelen die worden uitgevoerd? In het geval van dit theaterstuk zitten we al met een bijzonder begin: Der Sandmann zal vanaf het moment dat het publiek de zaal binnenkomt magie creëren en samen met het publiek in het collectieve ritueel stappen. Robert Wilson denkt even diep na om het begin van Der Sandmann te kunnen verwoorden en tot bij ons in de tuin te halen.

In één van zijn interviews zegt hij het volgende “The more mechanic the performer can act, the more free he is. When somebody does something for the first time, he is free, but the process to learn how to reproduce that freedom, asks time.”

Met deze woorden lijkt hij onze hedendaagse toestand zo goed te vatten. Tijd wordt steeds kostbaarder. Mijn jonge generatie is gesteld op “once in a life time” experiences. We willen enkel de vrijheid voelen van de eerste keer, maar komen niet tot de reproductie van die vrijheid.

We krijgen zoals hij mooi duidt elke tien seconde nieuwe prikkels, waar we op moeten reageren. Hij bespreekt de drukte van de grote steden en vergelijkt dit met broadwayshows waar de vele impulsen ons reactievermogen uitdagen. Samen met Phillip Glass creëerde hij de opera Einstein on the Beach, de eerste en langste opera van Phillip Glass. Hij duurt vijf volle uren. Vanwege de duur zijn de bezoekers vrij om te komen en te gaan wanneer ze willen. Er wordt geen doorlopend verhaal verteld. Zoals Phillip Glass het zelf stelt in een interview: “In wezen is Einstein niet-verhalend, puur artificieel theater, waarin de verhalende functie volledig is verschoven: van het ‘vertellen’ van een verhaal naar het ‘ervaren’ van een verhaal. De tijd zelf is het onderwerp.”

De tijd wordt tijdens het gesprek met Robert Wilson onder de loep genomen.

Tijd is ervaring. Dingen herhalen zich nooit twee keer exact hetzelfde. Hij reflecteert over tijd en natuur zoals ze voorkomen in het NO-theater. Volgens Wilson weet laatstgenoemde de natuur het dichtst te benaderen terwijl het net erg artificieel is. Hij bespreekt de relevantie van de Maple tree (de esdoorn) in ons decor en vertelt over zijn verre achtergrond in Texas, de miraculeuze wortels en invloed van het Japanse theater op zijn oeuvre. Na zijn eerste bezoek aan het Japanse theater, vergeleek hij de ervaring met het flaneren door een park. De natuur was nog nooit zo dichtbij. Dankbaar dat hij dit verhaal wilde delen, ben ik mij door ons gesprek meer bewust geworden van de tijd en ruimte in de natuur, in het moment.

Een ode aan de Maple tree!

Bekijk hieronder de geselecteerde fragmenten in een reeks uit een gesprek met Robert Wilson.

Pin It

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *