Antigone met mango: Cecilia Lisa Eliceche on the ghost of Lumumba

by • 30 april, 2019 • Geen categorie, TekstComments (0)393

 

We wandelen de scène op. Vaag herken ik wat ik bestempel als Congolese muziek – al besef ik na een namiddag  luisteren naar de dekolonialiseringsgesprekken van Fabian Barba en zijn groep internationale dansers maar al te goed dat dat een reflex is om de muziek te anderen. Ik benoem ze als sfeer. Ik zie een kleien portret van Lumumba aan een koordje bengelen en bevestig voor mezelf: Congo. Al tracht ik nog zo hard om blind binnen te wandelen.

Aan een tafel staan kommetjes met eten. Het is vegan, glutenvrij en raw, verzekert de dame achter het tafeltje. Ik neem een kommetje en begin alweer in mijn hoofd de associaties en verwachtingen die het kommetje rauw fruit en wat eruit ziet als energieballetjes in mij oproepen af te gaan. Ik stop mezelf. Maar ik denk op dat moment dat er met het eten iets te zeggen valt.

Ze kan niet dansen. De tijd moet even worden stilgezet.

We zitten. Op kussens. De gemoedelijke muziek vaagt weg en Cecilia Lisa Eliceche zet zich neer op een houten box. Ze gaat een ‘dancerly lecture’ houden, zegt ze. En met bibberende handen neemt ze een hoopje papieren. Ik neem mijn eerste stukje mango, voorzichtig, niet wetend of het al ‘mag’, het moment aftoetsend. Cecilia spreekt, bibbert stemmig, en ik zet mijn kommetje weer neer.

Ik vraag me af wanneer de dans komt. Het papier beeft in haar handen, ik verslik me in de mango. Ik schuif het bord weg. Ik kan niet eten. Ze danst niet. Ze kan niet dansen. De tijd moet even worden stilgezet.

Eliceche roept met haar tekst de geest van Lumumba écht op. Híj danst tussen ons in, de woede die zijn verhaal oproept vult mijn maag en laat geen ruimte voor sla. Eliceche zelf is woedend, verdrietig, ze friemelt aan haar bril en broek om niet te verzanden in emotie. Ze wil met haar lezing een symbolische begrafenis voor Lumumba’s geest en verwijst daarnaast naar de onbegraven Congolese lijken in opslagplaatsen onder de zoo, het Afrikamuseum,… Ze wijst ons op de grove alledaagsheid waarmee België omgaat met ‘haar’ Congo. Ze vertelt over hoe de Belgische kunst tijdens een verbroederingsproject naar Congo wordt gebracht, met een inkomstticket dat ettelijke munten boven het gemiddelde Congolese inkomen ligt. Ze vertelt hoe we proberen, maar niet slagen. Als een moderne Antigone begraaft Eliceche de verstotenen, en de demonen van de Belgische geschiedenis drukken op mijn schouders.

Eliceche bedankt na afloop de kookploeg en nodigt uit tot het dessert. Misschien was het eten er enkel om een gezamenlijk gebeuren te creëren. Misschien vond ze het gewoon een uur om te eten. Maar haar dancerly lecture deed voor mij de tijd stilstaan en mijn organen een knoop in zichzelf leggen. Ze doet realiseren dat Lumumba’s tragische einde niet zomaar een punt in de geschiedenis is, maar een geest die ons tot op heden achtervolgt. Wanneer ik de zaal verlaat, vervul ik mij met een gevoel van noodzaak om ook zelf mijn Antigoneproject te vinden. We moeten op zoek naar de gedoofde stemmen van het verleden.

Ik zag deze voorstelling op 30 maart 2019 in het kader van de dansdriedaagse Dance in the Crossroads, gecureerd door Fabian Barba. 

Pin It

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *